De Europese Dag van Joods Cultureel Erfgoed – jaarlijks georganiseerd in ruim dertig Europese landen – heeft tot doel om te laten zien hoe de Joodse cultuur en tradities verankerd zijn in de plaatselijke cultuur van ieder land. In Nederland zijn er op 10 september programma’s in Amsterdam, Coevorden, Groningen, Maastricht, Meerssen, Middelburg, Overveen, Roermond, Tilburg, Zwolle en Zuidlaren. Het thema van dit jaar is: ‘Levende herinneringen’. Een initiatief van de Nederlandse B’nai B’rith Loge Hilleel, en financieel mede mogelijk gemaakt door de stichtingen Levi Lassen en Maatschappij tot Nut der Israëlieten.

Amsterdam

RAS synagoge/Obrechtsynagoge, Heinzestraat/Jacob Obrechtplein
Open: 10.00-17.00 uur
– Doorlopende vertellingen: de bijzondere architectuur en gebrandschilderde ramen, verhalen over Joodse tradities, de gebruiken in de synagoge
– Synagogale muziek
– Doorlopende film over de renovatie en een lezing over de architect Harry Elte die dit gebouw in 1928 ontwierp

Gerard Dou Synagoge / Gerard Doustraat 238
Open: 14.00 tot 17.00 uur
– Bezichtiging
– Vertellingen over de sjoel (gebouw, geschiedenis, heden)
– Synagogale muziek

Joma museum: Jewish second generation – art and family / Brouwersgracht 49
Open: 12.00-17.00 uur
– Persoonlijke geschiedenissen met foto’s, verhalen en kunst

Zeeburg / Oude joodse Stadsbegraafplaats, Valentijnkade 124
Open: 12.00-17.00 uur
– Rondleidingen op de gerestaureerde begraafplaats, van 1714 tot 1914 de laatste rustplaats voor ca. tachtig procent van de Asjkenazische (Hoog Duitse) Joden van Amsterdam
___

Coevorden
alleen op zaterdag 9 september

Synagoge Museum Coevorden, Kerkstraat 36
– 13.00 – 14.00 uur: Rondleidingen Synagoge Museum
– 14.00 – 14.30 in de Synagoge en Thijnhof: The Leoville Klezmer Syncopators
– 15.00 – 15.30 op de markt: The Leoville Klezmer Syncopators
– 16.00 – 16.30 uur in de Synagoge: The Leoville Klezmer Syncopators
___

Groningen

Synagoge Groningen, Folkingestraat 60 
Open: 13.00 tot 18.00 uur
– Bezichtiging en rondleiding
– Concerten alleen zondag 10 september om 14.00 en 16.00 uur
Irene Maessen-zang en Eleonore Pameijer-fluit
Dit bekende duo speelt al geruime tijd samen, o.a. bij concerten van de Leo Smit Stichting, die werken van tijdens WOII vervolgde componisten weer onder de aandacht brengt.
Liederen in het Hebreeuws, in het Nederlands en in het Jiddisch:
– Leo Smit, Mordechai Gebirtig, Ilse Weber, Leon Stein,
– Dick Kattenburg en
– Maurice Ravel
___

Maastricht

Synagoge Maastricht, Capucijnengang 2
Open: 13.00-17.00 uur
– Rondleidingen en opening website Limburgs Joods Erfgoed
– 14.00: Lezing door Jac. Lemmens: Acht eeuwen joods leven in Limburg
___

Meerssen

Synagoge Meerssen, Kuileneindestraat 22A
Open: 12.00-17.00 uur
– Tentoonstelling over: Roma en Sinti in de WOII
___

Middelburg

Etty Hillesum Huis, Molenwater 77
Open: 12.00-17.00 uur
– Expositie en lezingen
– Het gedachtegoed doorgeven en borgen voor komende generaties (over Etty en educatie)
– Brieven uit Westerbork
– Etty’s dagboek als document humain

Synagoge Middelburg, Herenstraat 14 
Open 13.30-16.00 uur
– Rondleidingen en uitleg
– De Portugees uitziende synagoge in Middelburg, die in 1705 werd gebouwd, was de 1e synagoge buiten Amsterdam.
___

Overveen

Joodse Begraafplaats, Tetterodeweg 13
Open: 12.00-17.00 uur
– Oude Joodse begraafplaats – rondleidingen
– Verscholen in het groen ligt een schilderachtige oude begraafplaats met een interessante             geschiedenis.
___

Roermond

Synagoge, Hamstraat 20
Open: 13.00-17.00 uur
– Rondleidingen: Roermond behoort tot de eerste plaatsen in Nederland waar gewag wordt gemaakt van Joodse inwoners. Tussen 1275 en 1443 moeten er blijkens archiefstukken ononderbroken Joden in de plaats gewoond hebben.
___

Tilburg

Synagoge, Willem II straat 20
Open: 14.00-17.00 uur
– Rondleidingen: Het rijksmonument uit 1874, in z.g.n. neo-oriëntaalse bouwstijl, wordt gebruikt als synagoge door de Liberaal-Joodse Gemeente Brabant.
___

Zwolle

Synagoge Zwolle, Samuel-Hirschstraat 8
Op vrijdag 21 juli 1899 werd de synagoge aan de huidige Schoutenstraat plechtig ingewijd in aanwezigheid van deputaties uit de colleges van Gedeputeerde Staten van Overijssel en Burgemeester en Wethouders van Zwolle.  Tijdens de restauratie van 1984 tot 1989 werden plannen ontwikkeld om de synagoge na de restauratie naast haar godsdienstige functie een culturele en educatieve bestemming te geven.
– Zaterdag 9 september: Open voor rondleidingen: 14.00 -16:00 uur
– Zondag 10 september: 15:00 uur: lezing door Lion Tokkie over Joodse werkkampen
___

Zuidlaren

Synagoge, Zuiderstraat 1  
Open: 11:00 – 16:00 uur
Boekenmarkt met Joodse boeken en bezoek synagoge

Bron: OJEC

Het kapittel van de Dom van Keulen, een van de belangrijkste kathedralen in Duitsland, wil een nieuw kunstwerk laten maken over de relatie tussen joden en christenen. Daarom wordt een internationale kunstwedstrijd uitgeschreven. Najaar 2024 zal wellicht het kunstwerk dat mag worden gerealiseerd bekend worden gemaakt.

Afgelopen dinsdag maakte het kapittel het nieuws bekend. Het was die dag precies 775 jaar geleden dat de eerste steen werd gelegd voor deze gotische kathedraal.

Het bestuur stelt maar liefst een half miljoen euro beschikbaar voor de wedstrijd. Een interreligieuze werkgroep zal deze competitie begeleiden.

Voor meer (Duitstalige) info: klik hier.
Voor een video over dit nieuws: klik hier.

Bron: Domradio.de

In samenwerking met Dagblad van het Noorden organiseert de Faculteit Religie, Cultuur en Maatschappij van de Rijksuniversiteit Groningen op woensdag 27 september (van 19.30-22.00 uur) een publieksavond over de Dode Zeerollen.

De Dode Zeerollen, een collectie handschriften van ruim 2000 jaar oud die halverwege de vorige eeuw gevonden zijn in Qumran (Westelijke Jordaanoever), zijn een belangrijke bron van informatie over het leven en de joodse cultuur in die tijd. Ze worden in ons Qumran-instituut onderzocht om te ontdekken wie de mensen zijn die deze eerste versie van de Bijbel geschreven hebben. In 2013 werd in het Drents museum een tentoonstelling georganiseerd over de Dode Zeerollen, één van de grootste archeologische ontdekkingen van de twintigste eeuw.

Tijdens de Publieksacademie, in samenwerking met Dagblad van het Noorden, zullen drie onderzoekers van het Qumran-instituut (prof. Mladen Popović, dr. Ayhan Aksu en dr. Arjen Bakker) meer vertellen over hun onderzoek naar deze beroemde documenten.

Voor meer info: klik hier.

Bron: RUG | Foto: Pixabay

In de Uilenburgersjoel in Amsterdam is behoorlijk wat onenigheid ontstaan. Rabbijn Tamarah Benima vindt het onacceptabel dat de evangelische Vineyardbeweging het gebedshuis huurt.

Dagblad Trouw schreef hier onlangs een artikel over. Dit artikel is hier te lezen (achter betaalmuur).

Bron: Trouw | Foto: Wikipedia

De Conferentie van Europese Rabbijnen (CER) veroordeelt de recente aanvallen op christenen in Jeruzalem. “Wij betreuren de reeks verbale en fysieke aanvallen tegen christelijke geestelijken en gelovigen”, verklaarde opperrabbijn Pinchas Goldschmidt zondag namens de CER. “Deze acties staan haaks op de waarden van godsdienstvrijheid waarop Israël is gegrondvest en zij zijn strijdig met de religieuze leerstellingen van het jodendom.”

Lees hier verder.

Bron: KRO-NCRV | Foto: Pixabay

Worstelen met een tekst
Worstelen met God
Worstelen met een rabbijn

In het leerhuis in Eindhoven gebeurt het. En het mooie is dat je er geen blauw oog bij oploopt. Je wordt er wel wijzer van.

In het leerhuis ontmoeten predikanten en andere geïnteresseerden elkaar om te lernen en te discussiëren over teksten uit TeNaCH, het Eerste Testament uit de Bijbel, onder de bezielende leiding van rabbijn Tzvi Marx.

Profeet Samuel: Discussies over macht en misbruik 

1 Samuel
Het boek 1 Samuel bevat de overgang van een stamgeoriënteerde samenleving in het land Israël tot de centralisering van de politiek in de vorm van monarchie, eerst onder Saul en dan onder David. Deze overgang van de stampolitiek die beschreven is in het boek Richteren tot het koningschap van Saul en David brengt ons letterlijk tot discussies over macht en misbruik van macht.

Wat motiveerde de stammen van Israël om koningschap te eisen? Waarom was de profeet Samuel ertegen? Hoe probeerde hij hen te waarschuwen tegen de gevaren van zo’n machtig politiek stelsel? Hoe kan een religieuze maatschappij die pleit voor recht en gerechtigheid in de naam van de Heilige, omgaan met de menselijke zwakten die met het uitoefenen van de macht naar voren komen? Wat is Gods rol daarin? Waarom geeft Hij toe? Wat is het, in het hebben van politieke macht, dat redelijk goede mensen zoals Saul in het begin was, er uiteindelijk toe brengt corrupt en manipulatief te worden? Hoe is de balans tussen de verschillende wetgevende-, uitvoerende- en rechterlijke organen in de politiek en hoe kunnen die organen gecontroleerd worden?

Het boek Samuel moet ook gezien worden in verband met de Deuteronomium 17:14 – 20. Hierin is de opdracht om een koningschap te organiseren op voorwaarde dat het volk het wil; “’als u zegt, ‘Ik wil een koning over mij aanstellen.’ ” Dit spannende narratief zullen wij met gebruik van de engelstalige 1 Samuel-tekst van Abraham Rosenberg bestuderen, om ook toegang te krijgen tot de rabbijnse traditie in de Talmoed en door commentaren zoals Rasji* en Redak**

* Rabbi Sjlomo Jitschaki (Rasji), Troyes 1040-1105, Franse rabbijn uit de Middeleeuwen, die tot op de dag van vandaag wordt beschouwd als een van de belangwekkendste verklaarders van de Tenach en Talmoed.
** Rabbi David Kimhi (Redak), 1160-1235, middeleeuwse rabbijn, bijbels commentator, filosoof en grammatica geleerde.

U kunt zich inschrijven voor dit Leerhuis. Zie Informatie en Inschrijving hieronder.
Als u wilt kennismaken met het Leerhuis, bent u van harte welkom om een les bij te wonen. Hieraan zijn geen kosten verbonden.

Informatie en inschrijving
Data najaar 2023: 12 september, 24 oktober, 21 november, 19 december
Data voorjaar 2024: 16 januari, 13 februari, 12 maart, 9 april
Dinsdags: 10.30 – 12.30 uur
Kosten: € 190 voor het seizoen inclusief boek 1 Samuel.
In overleg zijn enkele lessen à € 22,50 te volgen, plus boek 1 Samuel € 30.
Te voldoen voor 1 september op rekeningnummer IBAN: NL51 RABO 0373 7142 38 | t.n.v. Classis N-Brab/Limb/R.Wallonne PKN | o.v.v. Leerhuis Eindhoven
Adres: Camphuysenstraat 4, 5615 KS Eindhoven
Aanmelding: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. | telefoon 0623730210

Bron: Leerhuis Eindhoven | Foto: Youtube