Op 14 oktober a.s. organiseert het OJEC in Utrecht de conferentie 'Oude wijn in nieuwe zakken? Oud en nieuw anti-judaïsme'. Met bijdragen van o.a. Karma Ben Johanan (zie foto hierboven), Jessica Roitman, Ruben Vis en René de Reuver. 

Inhoud
Wat is de betekenis van interreligieuze dialoog in een wereld waar de rol van institutionele religie vermindert en waar de nationale en internationale politiek snel en onherkenbaar veranderen? Na de pogrom van 7 oktober 2023 in Israël en de verwoestende oorlog in Gaza lijkt met de kritiek op Israël ook het theologisch antisemitisme weer op te spelen. Eerder al waren er zorgen over ontwikkelingen in kerken. Drijft politiek religies uit elkaar of is dialoog krachtiger? De naoorlogse politieke orde kreeg 60 jaar geleden in Nostra Aetate haar kerkpolitieke uitdrukking in de Rooms-Katholieke Kerk en stimuleerde een prille dialogische theologie. Protestantse kerken publiceerden verklaringen die een dialogische koers richting jodendom en Joodse volk bepleitten. Waar kerken zo een positievere houding tegenover het jodendom aannamen, en in joodse kringen waarderende stemmen klonken over christendom, daar lijkt die ontwikkeling nu op grenzen te stuiten. Kerken en synagogen keren zich naar binnen. Dat hangt samen met secularisatie, de veranderende herinnering aan de Shoah, maar ook met conflicterende visies op de staat Israël. Biedt dialoog kerk en synagoge, en daarmee de samenleving, de nodige lucht en nieuw perspectief?

Programma
12.30-13.00 uur: Inloop
13.00-13.15 uur: Opening door dagvoorzitter Eeuwout Klootwijk
13.15-13.45 uur: Lezing door Ruben Vis
13.45-14.00 uur: Respons René de Reuver
14.00-14.45 uur: Interview met Jessica Roitman (door Eeuwout Klootwijk)
14.45-15.00 uur: Pauze
15.00-15.45 uur: Parallelle sessies: 1. Lieve Teugels, 2. Tineke de Lange & Nicolien Luitwieler, 3. Kees Kok en 4. Niek de Wilde & Henk Scholder 
15.45-16.45 uur: Publiekslezing Karma Ben Johanan en respons Itamar Ben Ami
16.45-17.00 uur: Afsluiting

Over de sprekers 

Sprekers
- Eeuwout Klootwijk is wetenschappelijk beleidsmedewerker (PKN) voor Kerk en Israël (joods-christelijke relaties) en predikant van de Lambertuskerk in Vught.
- Ruben Vis is algemeen secretaris van het Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap en bij Het Seminarium verantwoordelijk voor onderwijs & onderzoek. Hij is bestuurslid van het OJEC.
- René de Reuver was van 2016 tot 2025 scriba van de generale synode (landelijke kerkvergadering) van de Protestantse Kerk in Nederland.
- Jessica Roitman is hoogleraar Joodse Studies aan de Vrije Universiteit in Amsterdam.
- Karma Ben Johanan is een Israëlische historica en hoogleraar en gespecialiseerd in de geschiedenis van religies en de relatie tussen het jodendom en het christendom. Haar onderzoek richt zich vooral op de veranderingen in de katholiek-joodse betrekkingen sinds de twintigste eeuw. Ze bestudeert hoe beide religies elkaar hebben beïnvloed en hoe de dialoog tussen hen zich heeft ontwikkeld na de Tweede Wereldoorlog. 
- Itamar Ben Ami is universitair docent bij de afdeling Filosofie en Religiewetenschappen van de Universiteit Utrecht. Hij is zowel geïnteresseerd in de gespannen ontmoeting tussen theologie en politiek in de laatmoderniteit als in een kritische genealogie van de fundamenten van de moderniteit door de lens van religieuze tradities.
- Lieve Teugels is hoogleraar Judaica aan de PThU in Utrecht. Ze is voorzitter van de leerstoelgroep Oude Testament en Jodendom.
- Tineke de Lange is theologe en was tot haar pensionering in mei 2026 langdurig werkzaam als beleidsmedewerker voor de contacten met het Jodendom namens de Katholieke Raad voor het Jodendom (KRJ) en de Nederlandse Bisschoppenconferentie.
- Nicolien Luitwieler is predikant (PKN) in Willemstad. Sinds 1 april 2024 is zij bezig met promotieonderzoek op het gebied van spiritualiteit, leiderschap en interreligieuze dialoog bij de leerstoel Beroepsvorming & Spiritualiteit van de PThU.
- Kees Kok is onafhankelijk theoloog en sinds 1980 verbonden aan Ekklesia Leerhuis Amsterdam. Hij is vertaler (Duits) en uitgever van het werk van Huub Oosterhuis. De rode draad in zijn theologie is de veelal geloochende en verraden joodse oorsprong van het christendom. Hij schrijft veel over joodse literatuur en vertaalde Duits-joodse poëzie onder andere van Hilde Domin.
- Niek de Wilde is theoloog en judaïcus en woont in Bergen. Hij is medeoprichter van Stichting LeV en als medewerker verbonden aan Stichting Pardes.
- Henk Scholder is Judaïcus, freelance docent, auteur en projectmanager. Hij is actief betrokken bij de Stichting LeV (Leren en Vernieuwen) en publiceerde o.a. bij de B. Folkertsma Stichting voor Talmudica (nu Stichting PaRDeS).

Praktische informatie
Datum: 14 oktober 2026
Tijd: 13.00-17.00 uur
Locatie: TUU | Augustinuszaal, Plompetorengracht 3 in Utrecht
Entree: € 25,- (u krijgt van tevoren een betaallinkje toegestuurd)
Aanmelden: kan via This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Bron: OJEC

In het najaar van 2026 organiseert de Classicale Kerk & Israël Werkgroep Overijssel-Flevoland drie leerhuis-bijeenkomsten voor predikanten en belangstellenden. De leerhuis-bijeenkomsten staan gepland op de donderdagen 24 september, 22 oktober en 26 november 2026.

Onder leiding van drs. Esther van Eenennaam zullen we ons verdiepen in rabbijnse parabels. Zij was als student-assistent betrokken bij het wetenschappelijk onderzoek naar parabels, Parables and the Parting of the Ways. Uit dit onderzoek is o.a. de publicatie Parels van wijsheid: Parabels, fabels  en gelijkenissen in de wereldliteratuur (Jongbloed, 2024) voortgekomen.

Esther van Eenennaam is docent aan de Academie voor Geesteswetenschappen en verbonden aan het Nederlands Genootschap voor Joodse Studies, een genootschap dat zich inzet voor de zichtbaarheid en versterking van het vakgebied van de Joodse studies in Nederland. Haar passie ligt vooral bij rabbijnse literatuur en de doorwerking daarvan in het hedendaagse jodendom. Daarnaast heeft zij een bijzondere interesse voor het snijvlak van religie en politiek.

De bijeenkomsten worden gehouden in de Bagijnehof, het zalencentrum van de Oosterkerk, Koewegje 2 in Zwolle. De Bagijnehof is bereikbaar met buslijnen 4 en 13 vanaf het NS station. Aan de Turfmarkt, naast de Oosterkerk, is ruime parkeergelegenheid. Een dagkaart kost € 6,50.

De dagindeling is als volgt: inloop vanaf 10.30 uur, aanvang 11.00 uur. Om 12.30 uur onderbreken we voor een lunch en om 13.15 uur pakken we de draad weer op, om af te sluiten rond 14.45 uur.

Kosten van deelname (inclusief lunch) zijn € 120,- voor drie bijeenkomsten. U kunt eventueel ook een afzonderlijke bijeenkomst deelnemen à € 40,- per keer.

Aanmelding vóór 14 september a.s. bij ds. Hennie Marsman, This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it..

Bron: Classicale Kerk & Israël Werkgroep Overijssel-Flevoland

De cursus ‘Bijbellezen door rabbijnse bril’, uitgaande van de Vrijzinnige Geloofsgemeenschap ‘Het Penninckshuis’ in Deventer, is bedoeld om kennis te maken met de joodse wijze van uitleg van het Oude Testament, Tenach genoemd in de joodse traditie. Bestudering van Tenach hangt samen met de Joodse opvatting van de menselijke opdracht: aan de hand van Gods ‘blauwdruk voor de wereld’, een rechtvaardige samenleving helpen vestigen. In de cursus stellen we onze vragen aan de bijbelteksten en lezen we mee met de rabbijnen en bespreken de antwoorden die worden gegeven.

Het komend seizoen besteden we op verzoek van deelnemers de eerste drie bijeenkomsten aan het ontstaan en de samenstelling van de Joodse en christelijke bijbel.

Daarna behandelen we uit het cahier ‘Weg van de Tora’, deel 5 de onderwerpen : Melaatsheid, tsaraat in het Hebreeuws (Leviticus 13:9-11), ‘De zonde van Mozes en Aäron’ (Numeri 20:7-13) en moeilijke teksten zoals: ‘De weerspannige zoon’ (Deutr. 21:18-21), ‘De zeven Kanaänitische volken’ (Deutr. 20:16-18).

Doet u voor het eerst mee dan zal u het cahier tegen een vergoeding van € 10,00 worden uitgereikt op de eerste bijeenkomst.

Eenmaal per seizoen zal een docent judaïca, in een gastles, ingaan op vragen en opmerkingen die tijdens de bijeenkomsten naar voren gebracht zijn. Deze worden bijgehouden in een logboek.
Voor deelname is geen bijbelkennis vereist, alleen het bezit van een bijbel.

Data van de bijeenkomsten:
8 en 22 september
6 en 20 oktober
3 en 17 november
1 december
van 14:00 – 16:00 uur

De bijeenkomsten vinden plaats in de Witteveenkamer, te bereiken via de VVV, of de Spijkerboorsteeg links naast nr. 18.

U kunt zich apart opgeven voor een excursie naar de Synagoge in de Gerard Doustraat in Amsterdam (https://gerard-dou.nl/) op donderdag 29 oktober a.s.

Kosten van de deelname zijn € 15,00 p.p. plus de reiskosten van openbaar vervoer. Opgave uiterlijk 19 oktober.

Informatie en opgave bij Ariane Röell, e-mail This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it..
T: 0645665722 of 0570-785883

Het Secretariaat van het Rooms-Katholiek Kerkgenootschap in Nederland (SRKK) heeft de dominicaanse pater Augustinus Aerssens (1995) benoemd tot beleidsmedewerker Kerk en Jodendom. Hij volgt met ingang van maandag 11 mei mw. dr. Tineke de Lange op in verband met haar pensionering.

De beleidsmedewerker ondersteunt de bisschop‑referent Kerk en Jodendom, mgr. Herman Woorts, en onderhoudt namens de Rooms‑Katholieke kerk contacten met diverse joodse organisaties. Daarnaast verzorgt de medewerker het secretariaat van de Begeleidingscommissie Jodendom van de bisschoppenconferentie. Verder bestaat de functie uit de inhoudelijke voorbereiding van de jaarlijkse Dag van het Jodendom in de Nederlandse bisdommen, het adviseren van de Katholieke Raad voor het Jodendom en schrijven van bijdragen voor de website van deze raad.

Interesse tijdens studiejaren
Pater Augustinus is tijdens zijn studiejaren al geïnteresseerd geraakt in het thema Kerk en Jodendom. ‘Mijn belangstelling voor het jodendom is steeds meer geweest dan een academische interesse. Tijdens mijn researchmaster aan de Katholieke Universiteit Leuven volgde ik colleges over joods-christelijke relaties na de Shoah en over middeleeuwse rabbijnse exegese.’

De nieuwe beleidsmedewerker onderhoudt onder meer warme contacten met de École biblique et archéologique française in Jeruzalem, een gerenommeerd Frans instituut voor hoger onderwijs en onderzoek in Jeruzalem, gespecialiseerd in Bijbelwetenschappen en archeologie. Hij organiseerde daar symposia voor jonge Dominicaanse Bijbelwetenschappers. Om zijn taalkundige basis hiervoor te verdiepen volgde hij intensieve cursussen Bijbelse talen aan de universiteiten van Leiden en Oxford.

Verhouding Kerk en synagoge
Pater Augustinus Aerssens is als theoloog opgeleid in Tilburg, Fribourg en Leuven, voor een brede basis in dogmatiek, moraaltheologie en pastoraaltheologie. In 2026 hoopt hij nog examens af te leggen bij de Pauselijke Bijbelcommissie om canonieke graden in de Heilige Schrift te verwerven. Daarnaast hoopt hij binnenkort een promotietraject te starten over de betekenis van het begrip aposynagogos in het Johannesevangelie – een thema dat direct raakt aan de historische verhouding tussen Kerk en synagoge.

‘Ik hoop van harte bij te dragen aan een vruchtbare ondersteuning van de Begeleidingscommissie Jodendom, aan de verdere uitbouw van de Dag van het Jodendom in de bisdommen en aan duurzame relaties met joodse gesprekspartners, gedragen door wederzijds vertrouwen’, aldus pater Augustinus.

Bron: RKK | Foto: Bisdom Rotterdam